
- Một căn hộ 78.000 yên/tháng ở Tokyo đòi khoảng 395.300 yên trả một lần trước khi bạn cầm chìa khóa. Với nhiều thực tập sinh, đó là tiền dành dụm của mấy tháng trời.
- Chi phí ban đầu thường bằng 4 đến 6 tháng tiền nhà. Lấy 5 tháng làm mốc để tính là sát nhất.
- Trong bảy dòng của hóa đơn, chỉ có tiền lễ (reikin) và đôi khi tiền cọc là mặc cả được. Năm dòng còn lại gần như không nhúc nhích.
- Bốn khoản không có trong bảng báo giá: phí gia hạn (koshin-ryo), phí bảo lãnh hằng năm, phí quản lý (kyoeki-hi) và hóa đơn hoàn trả nguyên trạng lúc trả phòng.
- Cách kéo con số xuống: phòng zero-zero, nhà UR, đơn vị cho thuê phòng có sẵn nội thất, và tránh mùa cao điểm tháng 1 đến tháng 3.
- Năm đầu tiên: khoảng 1.248.000 yên với hợp đồng 78.000 yên, so với 506.000 yên với phòng 38.000 yên có sẵn nội thất. Chênh 742.000 yên, nhưng hai phòng không giống nhau.
Nếu thứ chặn bạn là gần 400.000 yên tiền vào nhà, có lối đi khác.
Xross House cho thuê phòng share house và căn hộ khép kín có sẵn nội thất ở Tokyo từ 38.000 yên/tháng: không shikikin, không reikin, không phí môi giới, chỉ một gói vào nhà khoảng 30.000 đến 50.000 yên. Đăng ký trực tuyến, nhận người 18 đến 49 tuổi.
Tin đăng ghi 78.000 yên một tháng. Bạn tính nhẩm thấy vừa sức, đi xem phòng, gật đầu. Rồi nhân viên môi giới đưa ra một tờ giấy bảy dòng, cuối trang là con số gần 400.000 yên, chuyển khoản một lần, xong mới có chìa khóa.
Không dòng nào trên tờ giấy đó là lừa đảo. Nhưng cũng không dòng nào trong đó xuất hiện trên tin đăng. Và với người đang làm thực tập sinh hay kỹ năng đặc định, con số này thường lớn hơn toàn bộ số tiền tích được sau nhiều tháng gửi tiền về nhà. Biết trước từng dòng là cách duy nhất để không phải quyết định trong bảy ngày cuối cùng trước hạn dọn đi.
395.300 yên trông như thế nào khi bày ra từng dòng
Mọi con số dưới đây là mức thường gặp, không phải báo giá. Chi phí ban đầu thay đổi theo từng phòng, từng chủ nhà, từng công ty môi giới và từng quận; hai căn giống nhau trên cùng một con phố có thể lệch nhau 100.000 yên. Hãy dùng bảng này để biết bảng báo giá bạn đang cầm là bình thường hay quá cao. Phòng mẫu: một căn 1K giá 78.000 yên, đúng tầm trung bình của 23 quận Tokyo.
| Khoản | Mức thường gặp | Số tiền |
|---|---|---|
| Shikikin (đặt cọc) | 1 tháng | 78.000 yên |
| Reikin (tiền lễ) | 1 tháng | 78.000 yên |
| Chukai-tesuryo (phí môi giới) | 1 tháng + thuế | 85.800 yên |
| Zenyachin (tiền nhà tháng đầu trả trước) | 1 tháng | 78.000 yên |
| Kasai-hoken (bảo hiểm cháy nổ) | gói 2 năm | 20.000 yên |
| Kagi-kokan-dai (đổi ổ khóa) | cố định | 16.500 yên |
| Hosho-gaisha (phí công ty bảo lãnh) | 50% tiền nhà | 39.000 yên |
| Tổng trước khi vào ở | khoảng 5,1 tháng tiền nhà | 395.300 yên |
Và đó mới là hợp đồng. Căn hộ Nhật bình thường giao cho bạn một cái phòng trống hoàn toàn: không rèm, không tủ lạnh, không máy giặt, nhiều nơi không có cả bóng đèn. Sắm đủ đồ tốn thêm khoảng 100.000 đến 150.000 yên nữa.
Mỗi dòng mua cái gì, và dòng nào lay chuyển được
Đây là phần quan trọng nhất của bài. Người ta hay mất công mặc cả nhầm dòng.
| Khoản | Thật ra bạn đang trả cho cái gì | Có mặc cả được không |
|---|---|---|
| Shikikin | Tiền bảo đảm cho việc nợ tiền nhà và làm hỏng đồ. Về nguyên tắc được hoàn lại sau khi trừ phí dọn dẹp, nhưng một số hợp đồng ghi sẵn phần không hoàn lại, gọi là shikibiki. | Đôi khi: hai tháng có thể xuống một tháng |
| Reikin | Không mua gì cả. Đây là khoản biếu chủ nhà, không hoàn lại, để đổi lấy việc được ký hợp đồng. Là tập tục từ thời hậu chiến, không phải một dịch vụ. | Có: đây là dòng dễ thương lượng nhất, nhiều nơi bỏ hẳn |
| Chukai-tesuryo | Hoa hồng của công ty môi giới cho việc dẫn xem phòng và làm giấy tờ. Luật giới hạn tối đa một tháng cộng thuế. | Hiếm: muốn khác thì đổi môi giới, chứ không đổi được mức phí |
| Zenyachin | Tiền nhà tháng đầu của chính bạn, trả sớm. Không phải một loại phí. | Không |
| Kasai-hoken | Bảo hiểm cháy nổ và trách nhiệm dân sự, chủ yếu bảo vệ chủ nhà trong trường hợp bạn làm ngập nhà tầng dưới. | Hiếm: phần lớn chủ nhà không nhận hợp đồng bảo hiểm bên ngoài |
| Kagi-kokan-dai | Thay ruột khóa để chìa của người thuê trước không mở được nữa. Tùy loại khóa, khoảng 15.000 đến 22.000 yên. | Gần như không |
| Hosho-gaisha | Đứng thay người bảo lãnh: nếu bạn ngừng trả, họ trả cho chủ nhà rồi quay lại đòi bạn. | Gần như không |
Ba khoản cuối là hợp đồng với bên thứ ba mà chủ nhà đã chọn từ trước, nên nói gì cũng vô ích. Riêng chuyện thẩm định của công ty bảo lãnh, đọc bài thuê nhà không cần người bảo lãnh, vì đó là một cửa ải riêng và nhiều hồ sơ chết ở đó chứ không chết vì tiền.
Vì sao "4 đến 6 tháng tiền nhà" là khoảng trung thực
Ví dụ trên ra 5,1 tháng, và 5 tháng là con số nên lấy để lập kế hoạch.
Bạn chạm đầu dưới, 4 tháng, khi tiền lễ bằng 0 và cọc chỉ một tháng: hay gặp ở nhà cũ, quận ngoại vi, và mùa vắng khách. Tính ra khoảng 300.000 yên.
Bạn chạm đầu trên, 6 tháng, khi cọc hai tháng, tiền lễ hai tháng, cộng thêm phí dọn dẹp thu trước. Tính ra vượt 500.000 yên. Phần lớn người thuê rơi vào khoảng 4,5 đến 5,5 tháng.
Nếu báo giá của bạn vượt sáu tháng tiền nhà, hãy yêu cầu bảng chi tiết và soi ba thứ: phí dọn dẹp thu trước, tiền cọc bị nhân đôi, và một dòng đề "khử trùng" hoặc "diệt côn trùng" khoảng 15.000 đến 30.000 yên. Những dòng đó thường được trình bày như bắt buộc, và thường là không bắt buộc.
Hãy đòi bằng được bảng báo giá viết ra giấy, gọi là mitsumorisho, trước khi đồng ý bất cứ điều gì, rồi đối chiếu với điều kiện ghi trên tin đăng. Dòng nào có trên báo giá mà không có trên tin đăng thì hỏi thẳng dòng đó.
Năm tháng tiền nhà trả trước, hay một gói dưới 50.000 yên.
Đơn vị quảng cáo ở đây không thu tiền cọc, không tiền lễ, không phí môi giới. Hơn 6.000 phòng ở khu vực Tokyo, giá từ 38.000 yên/tháng, ký hợp đồng trực tuyến. Hãy xác nhận con số chính xác trong buổi tư vấn.
Những khoản không nằm trong con số 395.300 yên
Koshin-ryo, phí gia hạn. Hợp đồng thuê nhà ở Nhật thường là hai năm. Muốn ở tiếp, phần lớn chủ nhà ở Tokyo thu một tháng tiền nhà, ở đây là 78.000 yên, cộng phí thủ tục cho môi giới thường 10.000 đến 20.000 yên, cứ hai năm một lần. Không phải hợp đồng nào cũng có khoản này. Kiểm tra ngay bây giờ, đừng đợi đến tháng thứ 23.
Phí gia hạn của công ty bảo lãnh. Khoản 50% ban đầu không phải là hết. Thường có phí duy trì, hay gặp là khoảng 10.000 yên mỗi năm, hoặc một tỷ lệ phần trăm nhỏ tính theo tháng.
Kyoeki-hi, phí quản lý. Khoản thu hằng tháng cho khu vực chung: đèn hành lang, thang máy, rác. Thường 3.000 đến 10.000 yên và được ghi tách riêng, nên một phòng "78.000 yên" trên thực tế là 83.000 yên mỗi tháng.
Genjo-kaifuku, hoàn trả nguyên trạng khi trả phòng. Đây là chỗ tiền cọc của bạn đi mất, và cũng là chỗ hay xảy ra tranh cãi nhất. Hướng dẫn của cơ quan nhà nước nói rõ: hao mòn tự nhiên theo thời gian là phần của chủ nhà, vì nó đã được tính vào tiền nhà. Sàn bạc màu vì nắng, vết lõm do chân bàn ghế, giấy dán tường ngả vàng, lỗ đinh nhỏ treo lịch thì về nguyên tắc không được tính cho bạn. Ngược lại, hư hỏng do bất cẩn thì có: ố vàng vì khói thuốc, phòng tắm đen mốc, sàn xước vì kéo lê tủ, thủng tường.
Trên thực tế, chủ nhà vẫn thường tính vượt quá mức mà hướng dẫn cho phép. Bạn có quyền yêu cầu bảng kê chi tiết từng khoản và có quyền phản đối. Cách tự bảo vệ rẻ nhất là chụp ảnh toàn bộ căn phòng đúng ngày dọn vào và đúng ngày dọn ra, giữ nguyên trong điện thoại.
Cái gì thật sự kéo con số xuống
Phòng zero-zero quảng cáo shikikin 0 yên và reikin 0 yên, cắt luôn hai tháng. Nhưng phải đọc phần còn lại của hợp đồng: chi phí đó hay quay lại dưới dạng phí dọn dẹp bắt buộc khi trả phòng, tiền phạt một đến hai tháng nếu ra sớm, hoặc tiền nhà cao hơn mặt bằng. Loại này cũng thường là nhà cũ và vị trí kém. Vào rẻ, chưa chắc tổng đã rẻ.
Nhà UR là nhà cho thuê của một cơ quan nhà nước: không tiền lễ, không phí môi giới, không phí gia hạn, không cần người bảo lãnh, và vì thế cũng không có phí công ty bảo lãnh. Bạn trả tiền cọc, thường hai tháng, cộng tiền nhà tháng đầu, gần như hết. Đổi lại là điều kiện xét duyệt: phải chứng minh thu nhập khoảng bốn lần tiền nhà, hoặc chứng minh tiền tiết kiệm. Các khu nhà thường cũ và xa ga. Với người mới sang, đây là chỗ vướng thật, vì thu nhập vừa mới bắt đầu.
Đơn vị cho thuê phòng có sẵn nội thất và share house thay cả chồng chi phí trên bằng một gói duy nhất và kèm luôn đồ điện, điều này quan trọng hơn nhiều người nghĩ, vì như đã nói, 100.000 đến 150.000 yên tiền sắm đồ là khoản không ai nhắc đến trong bảng báo giá. Chi tiết ở bài căn hộ có sẵn nội thất ở Tokyo.
Mặc cả tiền lễ có tác dụng, nhưng đúng thời điểm: khi phòng đã đăng lâu chưa ai thuê, khi bạn có thể dọn vào ngay, và trước khi nộp đơn chứ không phải sau. Chủ nhà đang nhìn thấy thêm một tháng phòng trống thường chịu bỏ tiền lễ hơn là mất khách.
Thời điểm trong năm. Tháng 1 đến tháng 3 là mùa chuyển nhà, vì năm học và năm tài chính của công ty đều đổi lúc đó: phòng đi rất nhanh và không ai giảm tiền lễ. Cũng căn phòng ấy, thuê vào tháng 6 hay tháng 11 thì vào nhà rẻ hơn.
Vấn đề không phải tổng số, mà là phải trả một lần
Đây là chỗ nhiều người vấp mà không lường trước. Toàn bộ số tiền phải nộp cùng lúc, bằng một lệnh chuyển khoản, đủ 100%, vài ngày trước ngày ký hợp đồng. Chìa khóa chỉ được giao khi tiền đã vào tài khoản. Trả góp không phải thông lệ ở đây.
Nghĩa là tiền phải ở dạng sẵn sàng, ở Nhật, bằng yên, trong một tài khoản chuyển khoản nội địa được, trước một ngày cố định. Cái này loại người ta nhiều hơn cả bản thân con số. Nếu bạn chưa có tài khoản ngân hàng Nhật, phải xử lý thứ tự giấy tờ trước đã: xem bài giấy tờ cần có để thuê nhà ở Nhật.
Nếu bạn đang ở ký túc do nghiệp đoàn hoặc công ty bố trí
Rất nhiều thực tập sinh chưa từng nhìn thấy hóa đơn chi phí ban đầu, vì chỗ ở do nghiệp đoàn hoặc công ty tiếp nhận sắp xếp và trừ thẳng vào lương. Con số 395.300 yên chỉ hiện ra vào đúng lúc khó nhất: khi bạn chuyển sang kỹ năng đặc định, đổi công ty, hoặc hết hợp đồng và phải tự lo chỗ ở lần đầu tiên. Lúc đó thu nhập vừa bắt đầu lại, giấy tờ chứng minh thu nhập mỏng, và không còn ai đứng ra bảo lãnh.
Nếu bạn biết trước sáu tháng nữa mình sẽ phải chuyển, hãy quyết ngay từ bây giờ là đi hướng nào, vì hai hướng cần chuẩn bị khác hẳn nhau: hợp đồng thông thường cần tiền mặt và giấy tờ, còn hướng trọn gói cần rất ít cả hai.
Mười hai tháng, đặt cạnh nhau
Chỉ nhìn tiền vào nhà thì phương án rẻ trông đẹp quá mức. Tính cả năm mới công bằng. Lấy 5 tháng tiền nhà cho hợp đồng thông thường, và lấy mức thận trọng 50.000 yên cho gói trọn gói với phòng 38.000 yên:
| 12 tháng đầu | Hợp đồng thường ở 23 quận, 78.000 yên | Phòng có sẵn nội thất, 38.000 yên |
|---|---|---|
| Chi phí vào nhà | khoảng 390.000 yên (5 tháng, đã gồm tiền nhà tháng 1) | 50.000 yên |
| Tiền nhà các tháng sau | 858.000 yên (11 × 78.000) | 456.000 yên (12 × 38.000) |
| Tổng năm đầu | 1.248.000 yên | 506.000 yên |
Chênh lệch là 742.000 yên. Con số đó có thật, nhưng đây không phải so sánh ngang nhau: phòng 38.000 yên thì nhỏ, và nếu là share house thì bếp, phòng tắm và máy giặt dùng chung, tức là bạn đang đổi diện tích và sự riêng tư lấy tiền. Căn hộ khép kín có sẵn nội thất thì không phải đổi như vậy, nhưng giá cao hơn. Cả hai con số đều chưa gồm điện nước.
Loại hình trọn gói cũng có giới hạn riêng. Đơn vị quảng cáo ở đây chỉ nhận đơn của người từ 18 đến 49 tuổi và chỉ dành cho khách lần đầu dùng dịch vụ, phòng nằm ở khu vực Tokyo, và phí quản lý cùng điện nước không được công bố, nên hãy hỏi tổng tiền mỗi tháng bằng văn bản. Cả mặt tốt lẫn mặt dở ở bài đánh giá Xross House; bức tranh chung ở bài thuê nhà ở Nhật cho người nước ngoài.
Câu hỏi thường gặp
Tôi nên có bao nhiêu tiền trước khi bắt đầu đi tìm phòng?
Với một căn hộ Tokyo bình thường khoảng 78.000 yên, hãy chuẩn bị khoảng 400.000 yên cho hợp đồng, cộng 100.000 đến 150.000 yên để sắm đồ cho một căn phòng trống, tức khoảng 500.000 đến 550.000 yên tiền mặt sẵn sàng. Đi hướng phòng có sẵn nội thất thì cần ít hơn rất nhiều, nhưng phải xác nhận trước gói vào nhà và các khoản hằng tháng.
Tôi bị báo giá 520.000 yên cho phòng 78.000 yên. Có bình thường không?
Cao, nhưng vẫn trong khoảng, tương đương khoảng 6,7 tháng tiền nhà. Hãy yêu cầu bảng chi tiết: thường là do cọc hai tháng, tiền lễ hai tháng, hoặc phí dọn dẹp thu trước. Các dòng như khử trùng hay diệt côn trùng nhiều khi là tùy chọn dù được trình bày như tiêu chuẩn.
Tôi có lấy lại được tiền cọc không?
Thường là lấy lại được một phần. Phí dọn dẹp gần như luôn bị trừ. Ngoài khoản đó, hướng dẫn của cơ quan nhà nước đặt phần hao mòn tự nhiên về phía chủ nhà: sàn bạc màu, vết lõm do đồ đạc, lỗ đinh nhỏ thì không nên bị tính cho bạn, còn hư hỏng do bất cẩn thì có thể. Hãy chụp ảnh căn phòng lúc vào và lúc ra, và yêu cầu bảng kê chi tiết cho mọi khoản bị trừ.
Tôi trả chi phí ban đầu bằng thẻ tín dụng hoặc trả góp được không?
Bằng thẻ thì đôi khi được, trả góp thì hiếm. Phần lớn công ty môi giới muốn một lệnh chuyển khoản đủ số trước ngày ký, và chỉ giao chìa khóa khi tiền đã vào. Nếu không có văn bản nói khác, hãy mặc định là bạn cần đủ toàn bộ số tiền trong một tài khoản ở Nhật.
Rốt cuộc tôi mặc cả được khoản nào?
Thực tế là tiền lễ, và thỉnh thoảng là tiền cọc. Phí môi giới bị luật chặn ở mức một tháng cộng thuế và chỉ đổi khi bạn đổi công ty môi giới; bảo hiểm, ổ khóa và phí bảo lãnh do bên thứ ba mà chủ nhà đã chọn quyết định. Mặc cả trước khi nộp đơn, đừng mặc cả sau.
Tôi là thực tập sinh và không có bảng lương ba tháng. Có thuê được không?
Được, nhưng hồ sơ yếu hơn ở khâu thẩm định của công ty bảo lãnh chứ không phải ở khâu tiền. Hãy xin giấy chứng nhận đang làm việc từ công ty tiếp nhận, giữ lại các phiếu lương đã có, và hạ mục tiêu tiền nhà xuống khoảng một phần ba thu nhập tháng. Các hướng không cần bảo lãnh xét thu nhập nhẹ hơn nhiều.
Không phải ai vừa sang cũng có sẵn 400.000 yên trong tài khoản ngân hàng Nhật.
Phòng có sẵn nội thất và căn hộ khép kín ở Tokyo từ 38.000 yên/tháng, một gói vào nhà khoảng 30.000 đến 50.000 yên: không shikikin, không reikin, không phí môi giới, và chỉ cần người liên lạc khẩn cấp thay cho người bảo lãnh. Thủ tục làm trọn gói trực tuyến nên đăng ký được từ Việt Nam. Từ 18 đến 49 tuổi, chỉ dành cho khách lần đầu; phí quản lý và điện nước không được công bố, hãy hỏi tổng tiền mỗi tháng.

